راهنمای تکامل بينايی کودکان

بيش از 98% کودکان با اندام بينايي سالم وطبيعي به دنيا مي آيند .به عقيده بيشتر صاحبنظران اين ميزان بالاي هنجاري اندام بينايي مي تواند به دليل اهميت زياد اين حس براي انسان ها باشد ، اگرچه سالم وطبيعي بودن اندام بينايي نمي تواند توانايي کودک شما را براي داشتن بينايي کارآمد وتفسير درست آنچه که مي بيند ، تضمين نمايد .

   کودک شما در سنين پيش مدرسه بايد به مهارت هاي بينايي خاصي دست يابد تا بتواند در سن 6 سا لگي وارد مدرسه شود .

   شما والدين عزيز بايد توانايي ارزيابي چگونگي تکامل بينايي فرزند خود را داشته باشيد تا کودک شما در سنين پيش مدرسه با ياد گيري بهتر مهارت هاي بينايي لازم بتواند در مدرسه و متعاقب آن در مراحل بعدي موفق باشد .

   مطا لبي که در پيش روي شماست براي دادن آگاهي لازم به شما عزيزان براي داشتن ديدي هوشمندانه نسبت به تکامل بينايي فرزند خود و اينکه کي ، چگونه و کجا به ياري فرزند خود بشتابيد ، تهيه و ارائه شده است .سياهه ( چک ليست ) زير مي تواند شما را در دانستن اينکه فرزندتان در کدام مرحله از تکامل بينايي است ، راهنمايي نمايد . لازم به ذکر است که سنين داده شده تقريبي هستند اما اگر کودک شما بخصوص از تولد تا دو سالگي ( دوران حساس تکامل بينايي ) در مرحله اي بيش از4تا6هفته تأخير داشته باشد ، توجهات خاص و مشورت با پزشک بينايي (اپتومتريست يا چشم پزشک) ضروري است  چراکه تأخير در مراحل تکامل بينايي مي تواند به دليل ارتباط نزديک سيستم هاي حسي و حرکتي ، رشد و تکامل کلي کودک را تحت تأثير قرار دهد .

   يادداشت ويژه :

   والدين اغلب از ديدن منظره انحراف به داخل چشم اطفا ل نگران مي شوند . لازم به ذکر است که دراطفا ل پهن بودن ريشه  بيني ، يک انحراف کاذب ايجاد مي نمايد . در اين موارد به عکس طفل خود دقيق شويد  اگر انعکاس فلاش دوربين عکاسي در مرکز مردمک چشم ها بيا فتد ، جاي نگراني نيست ولي اگر انعکاس فلاش دوربين در مرکز مردمک نباشد ، مشورت با پزشک بينايي ضروري است . توجه داشته باشيد که در اين موارد قبل از اقدام به جراحي ، روش هاي کلينيکي غير جراحي را امتحان نماييد و جراحي را به عنوان آخرين راه درمان انتخاب کنيد .

  والدين عزيز

   آمادگي بينايي کودک شما براي ورود به دبستان از روز تولد آغاز مي شود . هر لحظه لحظه تجربه بينايي او را براي ورود به کلاس درس آماده مي کند . سياهه زير براي راهنمايي شما و اطمينان از رسيدن فرزندانتان به موفقيت هاي قابل دسترس در زندگي آتي ، تهيه شده است .

 1- نمود ظاهري چشم ها

    قرمزي غيرعادي چشم ها

    قرمزي غيرعادي پلک ها

    پوسته پوسته شدن پلک ها

    گل مژه يا زخم پلک ها

    اشکريزش مفرط

    پژمرده بودن غيرعادي پلک ها

    چرخش کند وتوأم با خستگي يک چشم به طرف داخل يا خارج

   2- حرکات دال بر ناراحتي چشم ها

    ماليدن مفرط چشم ها

    اجتناب از نور تابناک

    بسته نگه داشتن زياد چشم ها

   3- کارآيي بينايي قابل اتتظار

      تولد تا 6 هفتگي

    خيره شدن به اطراف موقع بيدار شدن

    خيره شدن آني و زودگذر به اشياء نوراني

    چشمک زدن به فلاش دوربين

    حرکات توأم چشم ها وسر

    چرخش گاهگاهي يک چشم به داخل

     8 هفتگي تا 24 هفتگي

    چشم ها شروع به حرکات دامنه دار کرده و حرکات سر کم مي شود .

    چشم ها شروع به تعقيب اشياء يا اشخاص در حا ل حرکت مي کنند . ( 8-12 هفتگي )

    تماشاي صورت والدين موقع حرف زدن براي او ( 10-12 هفتگي )

    تماشاي دست ها خود ( 12-16 هفتگي )

    حرکات آگاهانه چشم ها به اطراف براي جستجو ( 18-20 هفتگي )

    نگاه کردن به دست ها ، غذا و بطري آب موقع نشستن ( 18-24 هفتگي )

    جستجو و تماشاي اشياء دورتر ( 20-28 هفتگي )

 

      30 هفتگي تا 48 هفتگي

    چرخش چشم ها به داخل موقع نگاه کردن به دست ها يا اسباب بازي ( 28-32 هفتگي )

    حرکات وسيع ترچشم ها باحرکات اندک سر ( 30-36 هفتگي )

    نگاه کردن به اتفاقات اطراف خود به مدت طولاني تر ( 30-36 هفتگي )

    جستجوي اسباب بازي هاييکه ازدستش مي افتند . ( 32-38 هفتگي )

    نگاه عميق و هوشيارانه به اسباب بازي هاييکه مي تواند در دست گيرد . ( 38-40 هفتگي )

    خزيدن به سمت اسباب بازي محبوب موقع ديدن آن ( 40-44 هفتگي )

    چرخاندن چشم ها به اطراف اتاق براي ديدن آنچه که اتفاق مي افتد . (44-48 هفتگي )

    عکس العمل ديداري به لبخند و صداي ديگران ( 40-48 هفتگي )

    وراندازکردن هوشيارانه بيشتر و بيشتر اشياء و افراد ( 46-52 هفتگي )

        12 ماهگي تا 18 ماهگي

    شروع به کارگيري هماهنگ چشم ها و دست ها در فعاليت هاي يدي ( 12-14 ماهگي )

    دلبستگي ديداري به عکس هاي ساده ( 14-16 ماهگي )

    نزديک کردن زيادتر اشياء به چشم ها براي ورانداز نمودن و شناسايي بيشتر ( 14-18 ماهگي )

    متوجه شدن و اشاره کردن به افرادي که مي گويند ، ببين يا نگاه کن ( 14-18 ماهگي )

    جستجو و شناسايي عکس ها در کتاب ها ( 16-18 ماهگي )
 
     20 ماهگي تا 36 ماهگي

    شناسايي ديداري گاهگاهي بدون نياز به لمس ( 20-24 ماهگي )

    گشاده رويي و لبخند موقع ديدن اشياء و افراد محبوب ( 20-24 ماهگي )

    علاقه مند شدن به حرکات چرخشي مانند هم زن تخم مرغ ( 24-28 ماهگي )

    نگاه کردن به دست هاي خود موقع خط خطي کردن کاغذ ( 26-30 ماهگي )

    تسلط بينايي به حرکاتي مانند راه رفتن و بالا رفتن خود ( 30-36 ماهگي )

    نگاه کردن و تقليد از کودکان ديگر ( 30-36 ماهگي )

    توانايي شروع رنگ آميزي در روي کاغذ ( 34-38 ماهگي )

    تعبير عکس ها در کتاب ( 34-38 ماهگي )

     40 ماهگي تا 48 ماهگي

    نزديک کردن سر و چشم ها به صفحه کتاب براي وراندازکردن ( 40-44 ماهگي )

    رسم و نام گذاري اشکا لي مثل + در روي کاغذ ( 40-44 ماهگي )

    توانايي درخواست و قبول چيزي با چشم ها و توانايي چشمک زدن با يک چشم ( 46-50 ماهگي )

    4 سالگي تا 5 سالگي

    توسعه مهارت هماهنگي چشم ها و دست ها

    چرخاندن و حرکت دادن معني دار چشم ها

    رسم و نام گذاري اشکا ل

    رنگ آميزي داخل خطوط ( مثل کاغذ شطرنجي )

    توانايي بريدن و چسباندن اشکا ل ساده

    رو نويسي ساده و ناشيانه بعضي ازحروف الفبا

    توانايي جاگذاري اشياء کوچک در سوراخ هاي کوچک

    توانايي تشريح مشاهدات مهم

    ياد گيري هوشياري بينايي و مراقبت از اطراف

    صحبت با والدين در مورد اشياء ، افراد و مکان هاي جديد

    به ياد داشته باشيد که سنين داده شده تقريبي هستند وتأخير يک هفته اي غيرعادي نيست . اما تأخير قطعي و روشن در مراحل تکاملي ، نيازمند توجه مي باشد . مراحل ذکر شده ، بسيار مهمند و همه آن ها مهارت هاي بينايي پايه براي کارهاي روزمره بوده و مقدمات آمادگي کودک براي ورود به دبستان و موفقيت در آن و مراحل بعدي زندگي را ، فراهم مي کنند .